Meme Cerrahisi Sonrası Egzersizler

0

Bu bilgiler, meme cerrahisi sonrası kol ve omuz egzersizleri ile nefes alma egzersizi ve ameliyat yarası masajlarının nasıl yapılacağını açıklamaktadır.

Bu egzersizlere güvenli bir şekilde ne zaman başlayacağınızı cerrahınıza sorun.

  • Eğer ameliyattan sonra meme rekonstrüksiyonu (yeniden meme oluşturma) yapılmamışsa, cerrahınızın bir sakınca görmemesi durumunda, ameliyat sonrası ilk gününden itibaren burada belirtilen egzersizleri yapabilirsiniz.
  • Eğer meme rekonstrüksiyonlu bir ameliyat yapılmışsa, bu egzersizlerin ne zaman güvenli olarak yapılacağını plastik cerrahına sorun.  Plastik cerrahı, aynı zamanda size ameliyattan sonra eklem hareket aralığının 45, 60 veya 90 derece ile sınırlamasını söyleyecektir. Eklem hareket açıklığının kaç derece olacağını, şekillerde bırakılan boş yerlere yazabilirsiniz.
  • Meme rekonstrüksiyonlu meme cerrahisi sonrası egzersizleri nasıl yapılacağını gösteren video Memorial Sloan Kettering (MSK) web sitesinde bulunabilir:

Derin Nefes Egzersizi

Abartılı olarak derin nefes almak sizi gevşetir ve ameliyat yeri etrafındaki rahatsızlık ve gerginliği azaltmakta yardımcı olabilir. Bu aynı zamanda gün içindeki gerginliği gidermek için çok iyi bir egzersizdir.

Bu egzersizi yapmak için, bir sandalyeye rahatça oturup ve burnunuzdan yavaş, derin bir nefes alın. Göğüs ve karnınızı şişirerek genişletin. Şimdi, ağzınızdan yavaşça nefes verin. Bunu birkaç kez tekrarlayabilirsiniz.

Kol ve Omuz Egzersizleri

Kol ve omuz egzersizleri yapmak, etkilenen taraf denilen ameliyat olunan tarafın yeniden tam kapsamlı olarak hareket etmesine yardımcı olacaktır. Tam kapsamlı hareket ile aşağıdakiler mümkün olacaktır:

  • Kolunuzu başınızın üstünde ve dışında hareket ettirin.
  • Kolunuzu boyunuzun arkasına getirin.
  • Kolunuzu sırtınızın ortasına getirin.

Aşağıda verilen egzersizleri, kolunuzu ameliyattan önce normal tüm faaliyetlerindeki gibi kullanabildiğiniz harekete kavuşana kadar her biri 10 defa olmak üzere günde 5 kez tekrarlayın. Bu evde, iş yerinde ve eğlence veya spor yaparken faaliyetleri kapsamaktadır. Eğer ameliyattan önce kolunuzun hareketi sınırlıydıysa, hedefiniz daha önceki kadar hareketi geri kazanmak olmalıdır.

Hareket kabiliyetinizi hızlı bir şekilde yeniden kazanmanız halinde, bu egzersizleri günde bir kez yapmaya devam edin. Buna özellikle göğüs, omuz ya da etkilenen kolunun altında herhangi gerginlik hissediyorsanız devam edin. Bu egzersizler koltukaltı ve omuzda yara dokusu oluşmasını önlemeye yardımcı olabilir. Yara dokusu, kol hareketlerinizi daha sonraları sınırlandırabilir.

Ameliyattan 4 hafta sonra omuz hareketlerinizde zorluk yaşamaya devam ederseniz, cerrahınıza söyleyiniz. Fiziksel veya iş terapisi gibi diğer rehabilitasyonları, gerekirse o belirleyecektir.

Başlamadan önce, aşağıdaki malzemeleri tedarik edin:

  • 4 adet bant (duvara ilerlemeyi işaretlemek için)
  • Bir kronometre, zamanlayıcı, ya da süreölçerli bir saat (bazı egzersizleri tam bir dakika boyunca tutmak gerekir)
  1. Omuz hareketleri

Göğüs ve omuz kaslarına hafif bir esneme sağlaması açısından omuz hareketleri iyi bir başlangıç egzersizidir.

Eğer meme rekonstrüksiyonsuz veya doku genişletici kullanılarak rekonstrüksiyonlu meme cerrahisi yapıldıysa ve doktorunuz size güvenli olduğunu söylerse, bu egzersize ameliyattan sonraki ilk gün başlayabilirsiniz. Bir doku transferi ile meme rekonstrüksiyonu yapıldıysa, ancak doktorunuzun size güvenli olduğunu söylediği zaman bu egzersize başlayabilirsiniz.

  1. Kollarınız yanınızda serbest kalacak şekilde oturun veya ayakta durun (Şekil 1)

Foto 1

Şekil1. Omuz Hareketi

  1. Dairesel hareketlerle, omuzlarınızı ileri-yukarı, geri ve aşağı hareket ettirin. İki omzunuzu birden hareket ettirerek yapabildiğiniz kadar büyük daireler yapmaya çalışın.
  1. Eğer ameliyat yerinde veya göğüste bir gerginlik varsa, daha küçük daireler ile başlayın ve gerginlik azaldıkça daire boyutunu artırın. Bu hareketi yaparken göğüste, omuzların geri yöne doğru çevirmenin öne doğru çevrilmesinden daha fazla bir gerginlik yarattığını görebilirsiniz. Bu durum uygulamalar ile daha iyiye doğru gidecektir.

 

  1. Şimdi, yönünüzü değiştirin ve ileriye doğru 10 omuz hareketi yapın. Omuzlarınızı geri-yukarı, ileri ve aşağı hareket ettirin.
  1. Omuz kanat hareketi

Eğer meme rekonstrüksiyonsuz veya doku genişletici kullanılarak rekonstrüksiyonlu meme cerrahisi yapıldıysa ve doktorunuz size güvenli olduğunu söylerse, bu egzersize ameliyattan sonraki ilk gün başlayabilirsiniz. Bir doku transferi ile meme rekonstrüksiyonu yapıldıysa, ancak doktorunuzun size güvenli olduğunu söylediği zaman bu egzersize başlayabilirsiniz.

Omuz kanatları egzersizi omuzun dışa doğru hareketinin yeniden kazanılmasına yardımcı olacaktır. Bu egzersizi otururken veya ayakta iken yapabilirsiniz.

Şekil 2. Omuz kanat hareketi

foto 2
Eklem hareket açıklığı: _____ derece açı

  1. Ellerinizi göğsünüze ya da köprücük kemiğine yerleştirin.
  1. Sağlık ekibi tarafından belirttiği hareket aralığı sınırlandırılmasına uygun açıda, dirseklerinizi dışarı tarafa kaldırın (bakınız Şekil 2).
  1. Dirseklerinizi yavaşça indirin.
  1. 10 tekrardan sonra, yavaşça ellerinizi aşağı kucağınıza doğru indirin.

Bu egzersizi yaparken rahatsızlık hissederseniz, durun ve derin nefes egzersizi yapın. Rahatsızlık gitmez ise, dirseklerinizi daha yükseğe kaldırmayın.

 

  1. Kol Daire hareketi

Eğer meme rekonstrüksiyonsuz veya doku genişletici kullanılarak rekonstrüksiyonlu meme cerrahisi yapıldıysa ve doktorunuz size güvenli olduğunu söylerse, bu egzersize ameliyattan sonraki ilk gün başlayabilirsiniz. Bir doku transferi ile meme rekonstrüksiyonu yapıldıysa, ancak doktorunuzun size güvenli olduğunu söylediği zaman bu egzersize başlayabilirsiniz.

Eğer iki memenizden ameliyat olduysanız, bu egzersizi her defasında tek kol olarak her iki kolunuza uygulayın. Aynı anda her iki kolunuz ile bu egzersizi yapmayın. Bu, göğsünüze çok fazla baskı verir.

  1. Ayaklarınızı hafif açarak dengede durun. Etkilenen kolunuzu olabildiğince yukarı kaldırın. (Bakınız Şekil 3) Kolunuz ile havada geriye doğru yavaş daireler çizmeye başlayın. Hareketin dirsekten değil omuzdan olduğuna emin olun. Dirseklerinizi düz tutun.

Şekil 3. Kol daireleri

foto 3
Eklem hareket açıklığı: _____ derece açı

  1. Sağlık ekibi tarafından belirtilen hareket sınırlarına uyarak, rahatça yapabildiğiniz kadar daire çevresini artırın. Geriye doğru en az 10 tam daire yaptığınızdan emin olun. Eğer ağrı hisseder ya da kolunuz yorulur ise mola verin. Kendinizi daha iyi hissettiğiniz zaman egzersiz yapmaya devam edin.
  1. Kolunuzu yavaşça yana alın. Bir müddet kolunuzu dinlendirin.
  1. Egzersizin ikinci bölümünü gerçekleştirmek için, etkilenen kolunuzu mümkün olduğunca yükseğe kaldırın. Şimdi de yavaşça ileri daireler çizmeye başlayın.
  1. Rahatça yapabileceğiniz kadar daire çevrelerinin boyutunu artırın. En az 10 tam ileri çevreyi tamamladığınızdan emin olun. Eğer herhangi bir ağrı hisseder ya da kolunuz yorulur ise, 10 daireyi tamamlamadan durun.
  1. Kolunuzu yana alın.

 

  1. “W” egzersizi

Eğer meme rekonstrüksiyonsuz veya doku genişletici kullanılarak rekonstrüksiyonlu meme cerrahisi yapıldıysa ve doktorunuz size güvenli olduğunu söylerse, bu egzersize ameliyattan sonraki ilk gün başlayabilirsiniz. Bir doku transferi ile meme rekonstrüksiyonu yapıldıysa, ancak doktorunuzun size güvenli olduğunu söylediği zaman bu egzersize başlayabilirsiniz.

W egzersizi, ayakta, otururken ya da sırt üstü yatarken yapılabilir. Duvara sırtınızı vererek bu egzersizi yaparsanız düzgün pozisyon almanıza yardımcı olabilir.

  1. Kollarınız dışa doğru açık ve avuç içleri öne bakacak şekilde kollarınıza “W” şekli verin. (Şekil 4). Sağlık ekibi tarafından belirtilen hareket sınırlarına uyarak, ellerinizi yüzünüzle aynı hizada olacak şekilde getirmeye çalışın. Eğer kollarınızı o yüksekliğe getiremiyorsanız,  rahatça yapabileceğiniz en yüksek konuma getirin.

Şekil 4. “W” egzersizi

foto 4
Eklem hareket açıklığı: _____ derece açı

  1. Kürek kemiklerinizi birleştirerek, sanki arasında bir kalem tutuyormuş gibi aşağı doğru sıkıştırın.
  1. Eğer ameliyata yakın bölgede rahatsızlık hissederseniz, o pozisyonda durun ve derin nefes egzersizi yapın. Rahatsızlık geçerse, kollarınızı biraz daha geriye getirmeyi deneyin. Rahatsızlık geçemezse, daha fazla geri götürmeyin. Yapabildiğiniz en uzak konumda tutun ve 5 saniye boyunca kürek kemiklerinizi sıkılı tutun.
  1. Kollarınızı yavaşça ilk pozisyonuna getirin. Bu egzersizi 10 kere tekrarlayın.
  1. Arkaya tırmanış

Eğer meme rekonstrüksiyonsuz veya doku genişletici kullanılarak rekonstrüksiyonlu meme cerrahisi yapıldıysa ve doktorunuz size güvenli olduğunu söylerse, bu egzersize ameliyattan sonraki ilk gün başlayabilirsiniz. Bir doku transferi ile meme rekonstrüksiyonu yapıldıysa, ancak doktorunuzun size güvenli olduğunu söylediği zaman bu egzersize başlayabilirsiniz.

Arkaya tırmanış egzersizinizi otururken veya ayaktayken yapabilirsiniz.

  1. Ellerinizi arkanıza yerleştirin ve ameliyat olduğunuz taraftaki elinizi diğer elinizle kavrayın (Şekil 5). Eğer her iki memede ameliyat olduysa, en kolay hangi kolunuzla hareket ediyorsanız onunla diğer kolunuza yardımcı olun. Bir seferde sadece bir kol için bu gerdirme gerçekleştirin; aynı anda her iki kola gerdirme yapmayın.

Şekil 5. Arka tırmanış

foto 5

  1. Ellerinizi sırt ortasında yavaşça mümkün olduğu kadar yukarı kaydırın. En yüksek konumda 1 dakika tutun.
  1. Eğer ameliyat yerinde çekme ya da gerilme hissediyorsanız, o pozisyonda durun ve derin nefes egzersizi yapın. Gerginlik azalırsa, biraz daha ellerinizi yukarı doğru kaydırmaya çalışın. Hala orada gerginlik varsa, ellerinizi daha yukarı doğru kaydırmayın.
  1. En yüksek konumda 1 dakika tutun. Omuz bölgesinde hafif bir gerilme hissedebilirsiniz.
  1. 1 Dakika sonra ellerinizi yavaşça aşağı indirin.
  1. Eğer iki memenizden ameliyat olduysanız, diğer kolunuzu da kullanarak egzersizi tekrarlayın.
  1. Eller Boyun Arkasında

Eğer meme rekonstrüksiyonsuz veya doku genişletici kullanılarak rekonstrüksiyonlu meme cerrahisi yapıldıysa ve doktorunuz size güvenli olduğunu söylerse, bu egzersize ameliyattan sonraki ilk gün başlayabilirsiniz. Bir doku transferi ile meme rekonstrüksiyonu yapıldıysa, ancak doktorunuzun size güvenli olduğunu söylediği zaman bu egzersize başlayabilirsiniz

Eller boyun arkasındaki egzersizi otururken veya ayaktayken yapabilirsiniz.

 

  1. Ayaklarınız yerde rahat oturun veya ayakta durun. Ellerinizi önde kavuşturun. Dirsekleriniz yanlarda dışa açık değil, ön tarafta olacak şekilde ve bitişik halde yavaşça, başınıza doğru ellerinizi kaldırın (bakınız Şekil 6). Başınızı dik tutun; boynunu bükmeyin veya kafanızı öne doğru eğmeyin.

Şekil 6. Eller boynun arkasında

foto 6

  1. Ellerinizi ensenize ulaşana kadar başınızın ellerini kaydırın. Bu duruma geldiğinizde, dirseklerinizi dışarı doğru açın. 1 dakika boyunca bu pozisyonda tutun. Bu pozisyonu almanız mümkün değilse, dirseklerinizi ulaşabileceğiniz en yukarıya kaldırın ve gerin. Normal nefes alın. Vücudunuzun gerilme sırasında nefesinizi tutmayın.
  1. Eğer ameliyat yerinde ya da göğsünde bir gerginlik varsa, o pozisyonda durun ve derin nefes egzersizi yapın. Gerginlik azalırsa, harekete devam edin. Eğer gerginlik aynı kalır ise, 1 dakika boyunca en rahat edeceğiniz konumda durun.
  1. Dirseklerinizin gerginliğini yavaşça serbest bırakın ve başınızın üzerinden ellerinizi kaydırarak çıkarın. Ardından, kollarınızı yavaşça kucağınıza indirin.
  1. Öne Doğru Kedi Yürüyüşü

Eğer meme rekonstrüksiyonsuz veya doku genişletici kullanılarak rekonstrüksiyonlu meme cerrahisi yapıldıysa ve doktorunuz size güvenli olduğunu söylerse, bu egzersize ameliyattan sonraki ilk gün başlayabilirsiniz. Bir doku transferi ile meme rekonstrüksiyonu yapıldıysa, ancak doktorunuzun size güvenli olduğunu söylediği zaman bu egzersize başlayabilirsiniz

Ön tarafa doğru kedi yürüyüşü için 2 adet bant ihtiyacı vardır.

  1. Bir duvara yüzünüzü dönün. Ayak başparmağınız duvardan 15 cm uzakta durmalıdır,
  1. Ameliyat olmamış taraftaki kolunuz ile mümkün olduğunca yükseğe ulaşıp bant parçası ile bu noktayı işaretleyin. Bu etkilenen (ameliyat taraflı) kol için hedef olacaktır. Eğer her iki memede ameliyat olduysa, en rahat hareket eden kolu kullanarak hedef belirlenir.

Şekil 7 Ön tarafa doğru kedi yürüyüşü

foto 7

  1. Rahat edeceğiniz seviyede iki elinizi duvara koyun. Her iki elinizi aynı hizada tutarak parmaklarınızı tırmandırarak duvarda mümkün olduğunca yukarıya ilerleyin. (bakınız Şekil 7)  Ellerinize doğru bakmayın ve kamburunuzu çıkartmayın.
  1. Ağrı hissetmeyeceğiniz fakat gerilmenin en uygun noktasında, derin nefes egzersizi yapın.
  1. Parmaklarınızı aşağı doğru indirerek başlama noktasına geri gelin.
  1. Duvara tırmanmayı 10 kez tekrarlayın. Her seferinde ellerinizi daha yükseğe tırmandırmaya gayret edin.
  1. Onuncu tırmanmanın sonunda ameliyatlı kolunuz ile ulaşabileceğiniz en üst noktayı diğer bant parçası ile işaretleyin. Bu, size bu egzersiz ile her seferinde ne kadar ilerleme yaptığınızı gösterecektir.

Bu egzersizi yaparak daha esnek hale geldikçe, daha yukarı ulaşabilmek için duvara biraz daha yaklaşmanız gerekebilir.

  1. Yan Tarafa doğru Kedi Yürüyüşü

Eğer meme rekonstrüksiyonsuz veya doku genişletici kullanılarak rekonstrüksiyonlu meme cerrahisi yapıldıysa ve doktorunuz size güvenli olduğunu söylerse, bu egzersize ameliyattan sonraki ilk gün başlayabilirsiniz. Bir doku transferi ile meme rekonstrüksiyonu yapıldıysa, ancak doktorunuzun size güvenli olduğunu söylediği zaman bu egzersize başlayabilirsiniz

Yan tarafa doğru kedi yürüyüşü için 2 adet bant ihtiyacı vardır.

  1. Ameliyat olmamış tarafınız duvara bakacak şekilde ve duvardan 30 cm uzakta durun.
  1. Ameliyat olmamış taraftaki kolunuz ile mümkün olduğunca yükseğe ulaşıp bant parçası ile bu noktayı işaretleyin.(Şekil 8) Bu etkilenen (ameliyat taraflı) kol için hedef olacaktır. Eğer her iki memede ameliyat olduysa, en rahat hareket eden kolu kullanarak hedef belirlenir.

Şekil 8. Yan taraf kedi yürüyüşü

foto 8

  1. Ameliyatlı tarafınızı duvara bakacak şekilde vücudunuzu döndürün. Mümkün olduğunca parmaklarınızı duvarda yürütün. Ağrı hissetmeyeceğiniz fakat gerilmenin en uygun noktasında, derin nefes egzersizi yapın. Parmaklarınızı aşağı doğru indirerek başlama noktasına geri gelin.
  1. Bu egzersizi 10 kere tekrarlayın.
  1. Onuncu tırmanmanın sonunda ameliyatlı kolunuz ile ulaşabileceğiniz en üst noktayı diğer bant parçası ile işaretleyin. Bu, size bu egzersiz ile her seferinde ne kadar ilerleme yaptığınızı gösterecektir.
  1. Eğer iki memenizden ameliyat olduysanız, diğer kolunuzu da kullanarak egzersizi tekrarlayın.

Bu egzersizi yaparken ağrı hissetmemeniz gerekir. Vücudunuz göğüs bölgesinin yan tarafında bazı gerginlik ya da çekilme hissetmeniz normaldir. Gerginlik azalana kadar nefes almaya odaklanın. Bu egzersiz boyunca normal nefes alınmalıdır. Nefesinizi tutmayın.

Ayrıca, bu egzersizi yaparken vücudunuzu duvara doğru çevirmemeye dikkat edin. Vücudunuzu duvara 90 derecelik bir açıyla tutunuz.

Yara (Ameliyat kesiği) Masajı

Birçok kadın yara alanındaki cildine dokunmaktan rahatsızlık hisseder. Bu alandaki deride hareket ederken rahatlık hissetmek çok önemlidir. Hareket (masaj) cildin bu kısmındaki hareket dolaşımı artırmaya ve doku yumuşatmasına yardımcı olur.

Ameliyat kesiği tamamen iyileşmeyinceye ve hemşire güvenli olduğunu söyleyene kadar masaj yapmaya başlamayın. Bu bölgede hiçbir açık yara veya kabuklaşma olmamalıdır. Ameliyat yeri ilk başlarda uyuşmuş ya da ekstra duyarlı olabilir. Bu duygular ameliyat sonrası normaldir.

Masaj yapmak için, yara  üzerinde 2 veya 3 parmağınızı koyun ve yavaşça her yöne cildi ovalayın. Parmaklarınızı kaldırın ve 3-5 cm ilerisinde bu masajı tekrarlayın. Meme dokusunu asla sıkmayın. Günde bir kez bu masajı 5 ila 10 dakika süreyle yapın.

Şişme

Ameliyat sonrasında, elinizde veya ameliyat olan tarafınızdaki kolunuzda bazı şişme veya şişlikler olabilir. Bu normaldir ve genellikle kendiliğinden geçer. Elinizde veya kolda şişlik fark ederseniz günde birkaç kez kolunuzu kaldırın ve el pompası hareketi yapın. Yükseklik ve kaslarınızın pompalama hareketi kolunuzdaki sıvıyı boşaltmaya yardımcı olur. El pompası hareketi yapmak için yumruğunuzu yavaşça10 kez açıp kapatın.

Ayrıca her gün kolunuzu bir seferde yükseltip yaklaşık 20 dakika boyunca tutabilirsiniz. Sırtüstü yatarken veya otururken kolunu yükseltmek için altına bir kaç yastık koyunuz. Kolunuz kalbinizin seviyesinden daha yüksekte olmalıdır. Kolunuzu başınızın üzerinde birkaç dakikadan fazla tutmayın. Bu kol kaslarınızın yorulmasına neden olabilir.

Eğer ameliyat olduğunuzun karşı tarafına doğru yatıp uyuyabiliyorsanız, önünüze 1 veya 2 yastık koyun ve kolunuzu üstüne yaslayın. Şişme 4 ila 6 hafta içinde geçmezse, doktor veya hemşirenizi arayın.

Kaynak: www. Patienteducation.com

Daha fazla kişiye ulaşabilmek için ....Share on FacebookTweet about this on TwitterEmail this to someoneShare on Google+

Comments are closed.